
Spis treści
To było dawno temu. Nie przepadałem wtedy za górskimi wędrówkami. A jednak byłem tam: wykończony, ale szczęśliwy. Stałem na szczycie góry z przyjacielem, który namówił mnie na tę wyprawę. Ku naszemu zaskoczeniu było tam miejsce, gdzie można było kupić coś ciepłego do jedzenia. Przyjaciel zapytał, czy coś chcę. Odpowiedziałem coś w stylu: „No, chyba tak, przynieś mi coś”. Zniknął i po chwili wrócił z soczystym, pięknie pachnącym burgerem. Dla siebie. Mnie przyniósł… nic. Byłem wściekły. Obwiniałem go. Dopiero po latach zrozumiałem, że to ja popełniłem błąd i że jest dobry sposób na rozliczanie ludzi z zobowiązań.
🎧 Odcinek po angielsku z mojego podcastu Coffee Journeys:
To trudny temat. Żeby rozliczać ludzi z zobowiązań, muszę być we właściwym miejscu w głowie. Polecam książkę „Extreme Ownership”, żeby wyrobić w sobie nawyk brania pełnej odpowiedzialności w każdej sytuacji. To była wyłącznie moja wina, że przyjaciel nic mi nie przyniósł. Byłem zmęczony, sfrustrowany i nie powiedziałem konkretnie, czego chcę. Zapytał mnie, ale moją odpowiedź można było zrozumieć jako „idź sobie, ja tu walczę o życie”.
Załóżmy, że jesteśmy we właściwym miejscu w głowie. Bierzemy pełną odpowiedzialność, a mimo to chcemy zwrócić uwagę na czyjeś niedociągnięcia. Jak właściwie rozliczać ludzi z zobowiązań?
Dobry sposób na rozliczanie ludzi 🎯
To proste, ale niełatwe. Składa się z kilku kroków i kilku pytań, na które muszę sobie odpowiedzieć. I muszę zacząć wcześniej. Chodzi o mnie, nie o innych.
Czy wiem, czego chcę? 🤔
Przede wszystkim muszę wiedzieć, czego chcę. Przypomnij sobie historię z początku. Byłem po prostu ogólnikowy. Widać było, że jestem głodny, ale byłem też zły i powiedziałem coś bardzo niejasnego. Mój przyjaciel nie czyta w myślach i po prostu zrobił to, co uznał za najlepsze. A co, gdyby kupił mi coś, czego nie chciałem?
Przenieśmy to na grunt biznesowy. Wyobraź sobie, że prosisz kolegę o raport. Mówisz: „Możesz mi przesłać ten raport jutro?”. Brzmi w porządku. Ale jeśli Ty jesteś w Europie, a on w USA, „jutro” jest niejasne i musisz być precyzyjny. A może tak: „Możesz mi przesłać raport, nad którym razem pracujemy, do końca dzisiejszego dnia u Ciebie, żebym miał go jutro rano u siebie? To ważne, bo będę go prezentować i muszę się przygotować”.
Czy w ogóle poprosiłem? 🤷🏻♂️
To klasyka w wielu sytuacjach. W mojej historii mogłem po prostu powiedzieć: „Kup mi to samo, co sobie”. Zamiast tego myślałem, że moje „chyba tak” to już prośba o przysługę.
W pracy zapytaj sam siebie, ile razy mówimy: „Powinniśmy mieć ten raport”. „Powinieneś pracować wydajniej”. I mnóstwo innych niejasnych pół-stwierdzeń, pół-życzeń. Żeby właściwie rozliczać ludzi z zobowiązań, musimy formułować konkretne prośby.
„Czy możesz <działanie> do <dokładny termin>, bo <dlaczego to dla mnie ważne>?”
Żeby właściwie rozliczać ludzi z zobowiązań, musimy formułować konkretne prośby.
Czy się zgodzili? 🤝
Na tym się nie kończy. Na razie to komunikacja w jedną stronę. Nawet jeśli jestem bardzo konkretny i wyjaśniam, dlaczego to ważne, wciąż muszę usłyszeć drugą stronę.
Mogłem bardzo precyzyjnie powiedzieć przyjacielowi, czego chcę, a on mógł odpowiedzieć: „Nie mam przy sobie tyle pieniędzy”.
W pracy nie mogę zakładać, że coś zostanie zrobione tylko dlatego, że bardzo konkretnie poprosiłem. Powinienem poczekać i upewnić się, że wszystko jest jasne i da się to zrobić w wyznaczonym czasie. Druga strona musi się zgodzić.
Nie mogę zakładać, że praca zostanie wykonana. Druga strona musi się zgodzić.
Rozliczaj, ale… 🎁
W większości sytuacji, jeśli przejdziesz przez te trzy proste kroki i odpowiesz na te pytania, praca zostaje wykonana. Zdarzają się jednak sytuacje, w których coś nie zostanie zrobione, a burger nie trafi w Twoje ręce. Wtedy nadal muszę wziąć pełną odpowiedzialność za sytuację. Może moje instrukcje nie były aż tak dobre i jasne. Może druga osoba ma inne trudności, których nie chcę zauważyć.
To sztuka dawania konstruktywnej krytyki i temat na osobny wpis. Podsumuję tak: dobry sposób na rozliczanie ludzi z zobowiązań to:
Rozliczaj ludzi, ale zachowuj się tak, jak chciałbyś, żeby rozliczano Ciebie.
Rozliczaj ludzi, ale zachowuj się tak, jak chciałbyś, żeby rozliczano Ciebie.
Czego nauczyła mnie ta kawowa podróż 🎓
- Nie zakładaj, że ludzie czytają Ci w myślach. Formułuj bardzo konkretne prośby.
- Czy wiesz, czego chcesz, i czy wiesz, jak to wyrazić?
- Czy Twoja prośba była konkretna, z terminem i wyjaśnieniem, dlaczego to ważne?
- Czy druga strona zgodziła się na wszystkie warunki (termin, zakres itd.)?
- Rozliczanie ludzi to sztuka, podobnie jak dawanie informacji zwrotnej. Weź za to odpowiedzialność, nawet jeśli to oni zawiedli. Może Twoje instrukcje nie były wystarczająco dobre?
- Dobra lektura na ten temat od Instytutu Gallupa (po angielsku).
A Ty, kiedy ostatnio Twoja prośba okazała się „chyba tak”?
Zdjęcie: kawowe rozmowy w Lizbonie, Portugalia 🇵🇹, 2012
Ten wpis ukazał się pierwotnie po angielsku na moim blogu Coffee Journeys.